|
In
tegenstelling tot het Nederlands, is in het Frans de aanvoegende
wijs nog heel levend en gebruik je hem niet zozeer in
hoofdzinnen (Vive la France), maar vooral in bijzinnen
(daarom worden de vormen van de subjonctif in
grammaticaoverzichten altijd voorafgegaan door que). Je
vertaalt hem doorgaans met een gewone tegenwoordige tijd.
1. vorming van de subjonctif
Je vormt de
subjonctif door achter de stam (participe présent
min -ant) de volgende uitgangen te
plaatsen:
-e
-es
-e
-ions
-iez
-ent
Enkele
voorbeelden:
| infinitif: |
parler |
finir |
vendre |
| participe présent: |
parlant |
finissant |
vendant |
| que je
que tu
qu'il
que nous
que vous
qu'ils |
parle
parles
parle
parlions
parliez
parlent |
finisse
finisses
finisse
finissions
finissiez
finissent |
vende
vendes
vende
vendions
vendiez
vendent |
Maak nu de
volgende oefening, die je ook zelf kunt nakijken:
oefening 1 (vorming van
de subjonctif)
Als een subjonctif
onregelmatig is, geldt die onregelmatigheid voor alle vormen,
behalve de nous- en de vous-vorm:
| infinitif: |
vouloir |
venir |
recevoir |
| participe présent: |
voulant |
venant |
recevant |
| que je
que tu
qu'il
que nous
que vous
qu'ils |
veuille
veuilles
veuille
voulions
vouliez
veuillent |
vienne
viennes
vienne
venions
veniez
viennent |
reçoive
reçoives
reçoive
recevions
receviez
reçoivent |
De volgende
werkwoorden hebben in alle vormen een
onregelmatige subjonctif:
| infinitif: |
avoir |
être |
faire |
pouvoir |
savoir |
| participe présent: |
ayant |
étant |
faisant |
pouvant |
sachant |
| que je
que tu
qu'il
que nous
que vous
qu'ils |
aie
aies
ait
ayons
ayez
aient |
sois
sois
soit
soyons
soyez
soient |
fasse
fasses
fasse
fassions
fassiez
fassent |
puisse
puisses
puisse
puissions
puissiez
puissent |
sache
saches
sache
sachions
sachiez
sachent |
2. het gebruik van de subjonctif
(belangrijkste gevallen)
·
in een zelfstandige bijzin (die
begint met que)
alleen
wanneer het werkwoord in de hoofdzin uitdrukt:
a. een gevoel (blijdschap, woede, angst,
spijt)
Je
suis heureux que tu
sois venu
Ik ben blij dat je bent gekomen
Il regrette
qu'il n'ait pas pu
venir
Hij betreurt het dat hij niet kon komen
J'ai peur qu'il
ne me comprenne pas
Ik ben bang dat hij me niet begrijpt
b. een wil,
wens, noodzaak
Je
veux que
vous m'écoutiez
Ik wil dat jullie naar me luisteren
Nous préférons
que vous
partiez
Wij hebben liever dat u vertrekt
Il faut que je
vous le dise
Ik moet het u zeggen (Het is nodig
dat ik het u zeg)
Il est nécessaire
que vous m'obéissiez
Het is noodzakelijk dat jullie me
gehoorzamen
c. een
twijfel, (on)mogelijkheid
Il
doute que nous disions
la vérité
Hij betwijfelt dat wij de waarheid
zeggen
Il y a toutes les chances
que nous
gagnions le prix
Er is grote kans dat wij de prijs
winnen
Il est (im)possible
que ce soit vrai
Het is (on)mogelijk dat het waar is
Maak
nu de volgende oefeningen, die je ook zelf kunt nakijken:
-
oefening 1 (wenszinnen)
-
oefening 2 (noodzaakzinnen)
·
na een aantal voegwoorden, waarvan
hier de belangrijkste volgen:
| avant que |
voor(dat) |
N'oublie pas de fermer le gaz
avant que tu partes!
Vergeet niet het gas af
te sluiten voor je vertrekt! |
| pour que |
opdat |
J'explique tout cela pour que
vous me
compreniez.
Ik leg dat allemaal uit
opdat jullie me begrijpen. |
| afin que |
opdat |
Pourriez-vous me l'expliquer afin
que je puisse
comprendre vos motifs? Zou u me
dat kunnen uitleggen opdat ik uw beweegredenen kan
begrijpen? |
| de sorte que / de
façon que / de manière que |
zodat
(met bedoeling) |
Je parlerai plus haut, de sorte
que tu me comprennes.
Ik zal harder praten, zodat je
me verstaat. |
| bien que |
hoewel |
J'ai commandé des sauterelles bien
que j'en aie
horreur. Ik heb sprinkhanen
besteld, hoewel ik ze afschuwelijk vind. |
| quoique |
hoewel |
Je vais prendre l'air quoiqu'il
pleuve.
Ik ga een luchtje scheppen, hoewel het
regent. |
| pourvu que |
mits, als maar |
Pourvu que
tu viennes!
Als je maar komt! |
| à moins que |
tenzij |
Je vais vous chercher à la gare, à
moins que vous ne préfériez
prendre le métro. Ik zal
u ophalen op het station, tenzij u liever de metro
neemt. |
| à condition que |
op voorwaarde dat |
Je te prête ma caméra, à condition
que tu me la rendes
demain matin! Ik leen je
mijn camera, op voorwaarde dat je me hem morgenochtend
teruggeeft! |
| jusqu'à ce que |
tot(dat) |
Il a l'habitude de boire jusqu'à
ce qu'il soit
complètement ivre.
Hij heeft de gewoonte te
drinken tot hij helemaal dronken is. |
| sans que |
zonder dat |
Tu peux faire ça sans qu'on
s'en aperçoive?
Kun jij dat doen zonder
dat men het merkt? |
Let op! Na de meeste andere
voegwoorden, zoals parce que (omdat), puisque
(omdat immers) pendant que (terwijl) en après que
volgt dus geen subjonctif!
Het werkwoord attendre que (wachten totdat) wordt weer
wel gevolgd door een subjonctif.
·
in een betrekkelijke bijzin
In een
betrekkelijke bijzin die met qui of que begint,
wordt een subjonctif gebruikt na een over-
treffende
trap of na woorden als seul, premier en
dernier:
C'est le
plus beau film que j'aie
jamais vu.
Dat is de mooiste film die ik ooit heb
gezien.
Vous êtes
la seule personne qui puisse
m'aider.
U bent de enige persoon die mij kan
helpen.
Tevens wordt
de subjonctif gebruikt als het antecedent gezocht wordt:
Je cherche quelqu'un qui
puisse
m'aider.
Ik zoek iemand die mij kan helpen.
Nog wat
oefeningen met de subjonctif die je zelf na kunt kijken:
-
oefening 1
-
oefening 2 (liedje!)
IDIOOM MET
DE SUBJONCTIF
Leer tenslotte de volgende
idioomzinnen waarin een subjonctif wordt gebruikt:
Il faut que j'y aille.
Il faut que je parte.
Ainsi soit-il.
soit... soit...
Vive la république!
Pourvu que tu sois là!
quoi que ce soit |
Ik moet gaan.
Ik moet weg.
Zo zij het. (Amen.)
Hetzij... hetzij...
Leve de republiek!
Als je er maar bent!
wat het ook is, hoe dan ook |
|