 |
NIEUWSBRIEF
|
|
abonnementen: een abonnement nemen is gratis en kan
direct door je naam en e-mailadres te mailen* met de
mededeling dat je je wilt abonneren. |
|
AVE! |
|
|
CULTURALIA |
 |
Flintertje voor flintertje keren de
marmersculpturen uit het oude Griekenland terug naar hun moederland.
De symbolische betekenis hiervan is voor de Grieken zo groot, dat
ieder fragment met veel plechtigheden en publiciteit verwelkomd
wordt. De Athens News Agency, een grotendeels Engelstalige internetkrant in Athene, meldde op 21 juni opgetogen de behouden thuiskomst van een stuk bewerkt marmer, waarvan je links een foto ziet. |
Het fragment laat een reliëf zien van de godin Athene, rustig
leunend op haar schild. Het dateert uit de 4e eeuw voor Christus, zoals
iedere KCV leerling uit de 4e of 5e klas je kan vertellen.
Een Deense
meneer, Carsten Dahl, kwam afgelopen april aan de Griekse ambassadeur in
Denemarken vertellen dat hij het beeldhouwwerkje, dat al meer dan een eeuw
in het bezit van zijn familie was, wilde teruggeven aan Griekenland.
In het jaar 1897 had zijn familie het fragment gekregen van een Deense
journalist die in die tijd in Griekenland werkte.
Meneer Dahl vindt dat
alle archeologische vondsten thuishoren in het land van herkomst, en dat
standpunt wordt in Griekenland natuurlijk van harte gedeeld.
De Griekse
Minister van Cultuur, Giorgos Voulgarakis, nam het stuk marmer in een
speciale ceremonie in ontvangst en benadrukte de grote symbolische waarde
die het gebaar van meneer Dahl voor hem had.
Het zit de Grieken
niet altijd zo mee in hun streven om hun kunstschatten terug te krijgen.
In december 2006 stond in een bespreking tussen de
Griekse aartsbisschop Christodoulos en de Paus in
Rome de mogelijke teruggave door de paus van fragmenten van het Parthenon
op de agenda: daarvan bezitten de Vaticaanse musea in Rome er ook enkele.
De paus wees het verzoek echter van de hand.
 |
Dat het Deense fragment niet behoort tot de sculpturen van het Parthenon mag voor de Grieken de pret echter niet drukken: men blijft in Griekenland hopen dat ook de zogenaamde 'Elgin Marbles' binnenkort hun logeeradres in het British Museum in Londen zullen verlaten en zullen thuiskomen in het nieuwe Akropolismuseum in Athene. |  |
 |
Over een dikke twee maanden zal de
zomervakantie voorbij zijn en zullen we allemaal alsof er niets
gebeurd is weer met opgestroopte mouwen aan het werk zijn - alleen
zal de plaats van handeling voor sommigen van ons Rotterdam of een
andere plaats in nazomers Nederland zijn, en voor anderen de droge,
warme grond van Griekenland. De leerlingen van 5 VWO met het vak KCV vliegen op zaterdag 15 september naar Athene en komen acht dagen later vol nieuwe beelden, kleuren en geuren terug. Hopelijk met een goed gevuld dagboekje ook, dat over honderd jaar op een geruchtmakende veiling een fortuin zal opbrengen als persoonlijk reisdocument uit de eerste jaren van dit millennium. |
Zit je
in 4 VWO en wil je vast eens kijken hoe die reis verloopt, of ben je
gewoon geïnteresseerd in ons reisprogramma en allerlei informatie
eromheen, bezoek dan de informatiepagina op de website van de school:
http://www.rml.nl/
> vakken > klassieke talen en KCV > 5 VWO KCV Hellasreis. Je kunt
ook direct naar het reisprogramma gaan door te klikken op het
kaartje.
 |
Omdat wij graag onbespied reizen is het prettig
om zeker te weten dat er geen webcamera's op ons gericht staan, maar
wie toch graag een kijkje neemt in onze omgeving, kan via een
startpagina voor webcamera's in Griekenland op een
landkaart de plaats aanklikken die hij graag wil zien en dan in
ieder geval in onze buurt een beetje rondkijken. Misschien ook een leuke tip voor als je op vakantie gaat in Griekenland: hoe is het op dit moment op het strand van jouw vakantie-eiland? |
|
Een andere mogelijkheid om een indruk te krijgen van de
omgeving waar wij dan rondlopen, is via de website Google
Maps. Je hoeft dan niet helemaal Google Earth te
installeren. Je hebt op deze website de keuze uit satelliet,
landkaart of allebei. |
 |
 |
Nog eentje dan: een webcam die een wijde blik over Athene biedt, vind je hier. Je ziet meteen wat voor weer het in de stad is. |
 |
Voorpret is de halve pret, zeggen ze: voor
leerlingen die voor KCV een culturele activiteit moeten doen, en
voor alle anderen die willen genieten van een onderdompeling in de
wereld van Odysseus, brengt Toneelgroep De Appel in Den Haag in het
komende theaterseizoen Odysseus, een nieuwe theatermarathon als
opvolger van de succesvolle Tantalus (seizoen 2003-2004). Aus Greidanus, artistiek leider van De Appel, reist met zijn medewerkers al ruim twee jaar Odysseus achterna. Al het materiaal dat ze in handen krijgen over de Odyssee van Homerus wordt nauwkeurig onderzocht op zoek naar het ware gezicht van Odysseus. |
Stap
voor stap krijgt zo de nieuwste theatermarathon van Toneelgroep De Appel
vorm. 'Marathon', omdat de voorstelling duurt van half twee 's middags tot
half elf 's avonds (met onderbrekingen voor thee en diner).
 |
Het verhaal Ithaka, het koninkrijk van Odysseus, wordt bedreigd. Zijn paleis wordt overspoeld door de jonge mannen van Ithaka die uit zijn op de hand van koningin Penelope. Zij, de trouwe echtgenote, wacht al twintig jaar op de terugkomst van Odysseus. Tevergeefs wacht zij op nieuws van hem. Maar het geduld van de vrijers raakt op; zij eisen dat Penelope een keuze maakt. Telemachos, de zoon van Odysseus, kijkt met lede ogen toe. Hij wordt ook volwassen en moet machteloos toezien hoe de rijkdom van zijn vader door deze jonge mannen verbrast wordt. |
Telemachos heeft zijn vader nooit gekend. Vastbesloten het lot in eigen handen te nemen gaat hij op zoek naar nieuws over zijn vader.
Odysseus werd door Poseidon, god van de zee, vervloekt; hij zwoer dat hij nooit zijn moederland zou bereiken. Sindsdien zwerft Odysseus van eiland naar eiland en beleeft de vreemdste avonturen.
Thema's
De belangrijkste thema's van Odysseus zijn het
belang van gastvrijheid en het aanvaarden van de eigen
sterfelijkheid. De koning van de Faiaken geeft de vreemdeling Odysseus
de kans zijn verhaal te vertellen en zodoende te onthullen wie hij is. Dit
ik-verhaal is cruciaal in Homeros' Odyssee. Odysseus hervindt zichzelf in
het vertellen over zichzelf. Dit maakt uiteindelijk zijn thuiskomst
mogelijk. De Grieken zijn heel duidelijk ten aanzien van vreemdelingen;
wees gastvrij tegenover een vreemdeling, want het kan een god in
vermomming zijn. Gastvrijheid tegenover vreemdelingen en hen uitnodigen
hun verhaal te vertellen zijn twee boodschappen die van grote waarde zijn
voor de belangrijkste vraag van de 21e eeuw. Hoe gaan we om met de
vreemdeling?
Odysseus naar Homerus
regie Aus
Greidanus
spel Marguerite de Brauw, Sacha Bulthuis, Isabella
Chapel, Hubert Fermin, David Geysen, Aus Greidanus, Geert de Jong, Judith
Linssen, Hugo Maerten, Jules Terlingen en Bob Schwarze
speelperiode di 18 december 2007 t/m zo 1 juni
2008
première zondag 23 december 2007
aanvang 13.30
uur (geschatte eindtijd 22.30 uur)
kaarten € 55,-/ UITpas
€ 51,-/ Appelvrienden € 50,-/ CJP € 35,-/ Ooievaarspas € 27,50/ Pas 30- €
27,50 /
try-outs € 48,-/€ 44,-/€ 43,-/€ 30,-/€ 24,50/€ 24,- (Try outs
zijn op di 18, do 20 en za 22 december).
diner €
15,-
 |
scholieren: Odysseus kost jullie slechts
€ 22,50 (= 1 heel vel CKV bonnen!) en voor scholieren
is het diner niet verplicht. Je kunt zelf brood meenemen, een patatje eten op de hoek of een pizza laten komen - als je maar weer op tijd in de zaal bent voor het vervolg van de voorstelling. |
 |
Maak de
virtuele wedergeboorte mee van het oude Rome dankzij de inspanningen van
de universiteiten van Virginia en Californië en de Technische Hogeschool
van Milaan! (En dankzij de tip van meneer Van Dijk).
In Dagblad
De Pers van 14 juni 2007 maakt wetenschapsjournalist
Marcel Hulspas de lezers attent op de mogelijkheid
om binnenkort een wandeling door het oude Rome te maken. Het project
'Rome
Reborn' heeft als ambitieuze doelstelling om uiteindelijk een
realistische en wetenschappelijk verantwoorde tijdmachine te creëren,
waarmee iedereen die dat wil naar het Rome van ongeveer 320 na Christus,
toen het op het hoogtepunt van zijn macht was, kan reizen.
Ruim
zevenduizend antieke gebouwen zijn gereconstrueerd en dat worden er nog
veel meer. Nieuwe archeologische ontdekkingen en inzichten kunnen zonder
probleem in de reconstructie worden toegepast.
 |
Het project, dat als het af is de grootste
simulatie ooit zal zijn, is nog volop in ontwikkeling. Door de klikken op 'Gallery' in het menu links kun je al een keuze maken uit bijzonder fraaie still images, foto's dus, videoclips van een tot enkele minuten (je vliegt over de stad of wandelt als het ware rond en in het Colosseum, over het Forum en langs en door de Basilica van Constantijn en Maxentius, met opgewekte melodieën als je het geluid aanzet), audioclips waarop mensen toelichting geven op het project, en documenten met nog meer informatie. |
| Er lopen (nog) geen Romeinen rond helaas, wat
het geheel een wat ingeblikt aanzien geeft: nergens een gladiator of
een leeuw, een senator of een redenaar, een marktkoopman of een
slaaf te ontdekken. Echt je eigen spoor volgen en je eigen wandeling uitzetten kan ook nog niet. Maar de toekomst van dit project is vol beloften, dus sla het adres op in je favorieten en ga zo nu en dan eens langs in het Oude Rome! |
 |
 |
Men neme
dertien gepekelde ossen... zo begint
een middeleeuws recept dat zeker tot de verbeelding spreekt maar in
de doorsnee keuken niet direct uitvoerbaar is. Veel beter uitvoerbaar zijn de recepten van de Romeinse 'kok' en gastronoom Apicius, een Romeinse rijkaard van rond het jaar nul, op wiens naam een kookboek is overgeleverd, De Re Coquinaria ("Over het koken"). Dit kookboek is echter veel jonger dan Apicius zelf: het stamt uit de 4e eeuw na Christus. Welke bijdrage Apicius er precies aan geleverd heeft, is niet bekend. Van meneer Schulten kwam de tip om eens een bezoek te brengen aan de website APICIANA, 'alles wat met Apicius te maken heeft'. |
Deze
website is gemaakt en wordt onderhouden door een classica uit Amsterdam.
Zij kookt graag en goed en heeft geprobeerd recepten van Apicius zo te
bewerken dat ze ook in jouw keuken te maken zijn. Als je vastloopt of het
resultaat valt tegen, dan kun je haar mailen (mailadres op de website).
Wil je het echt goed in de vingers krijgen, dan kun je bij haar een
workshop volgen (er is er bijvoorbeeld eentje op 27 oktober in
Amstelveen).
Voordat je de pannen op het vuur zet, wil je je
natuurlijk even breed oriënteren op de Romeinse eetgewoonten,
tafelmanieren, de inrichting van de keuken, hun smaak en het dagelijkse
menu. Daarin voorziet de website op een uitvoerige en heel prettig
leesbare manier. Via het menu aan de linkerkant kun je de gewenste
informatie aanklikken.
Groentesoep en gebakken worteltjes zijn
voorbeelden van recepten die ons wel aanspreken, maar wil je iets heel
anders dan anders, print dan het recept voor geroosterde duifjes met saus
of de dulcia domestica, heerlijke zoete hapjes voor
thuis.
Wil je er echt diep induiken, dan vind je op de website
zelfs de complete Latijnse tekst van De Re Coquinaria, mét
Nederlandse vertaling. Succes met die lastige 'baarmoeder van jonge zeug'
en 'met varkensworst gevulde
relmuizen'!
|
VARIA |
 |
Op sommige vragen is gewoon geen antwoord, of
er zijn er teveel, maar dat maakt ze nog niet oninteressant. In De Volkskrant van 21 april 2007 wierp iemand de vraag op waarom bij baansporten de bocht altijd linksom werd genomen in plaats van rechtsom. Volgens Kenneth Meijer, bewegingswetenschapper aan de universiteit van Maastricht, is dat gewoon een heel oude afspraak: "De oude Grieken deden hun hardloopwedstrijden en paardenrennen al linksom en dat is sindsdien zo gebleven". |
"Begin dit jaar is er in de Journal of Experimental Biology (http://jeb.biologists.org/ ) een studie verschenen naar de oorzaak van het verlies van snelheid in de bocht. Uit deze studie zou je kunnen afleiden dat het eigenlijk beter is om rechtsom, dus met de klok mee, te lopen. Bij een bocht krijg je te maken met centrifugale (middelpuntvliedende) kracht, waartegen je weerstand moet bieden om niet uit de bocht te vliegen en dat gaat ten koste van de snelheid. Het onderzoek toont aan dat daarbij het binnenbeen het zwaarst wordt belast."
Het zou dan volgens Meijer logisch zijn om daarvoor het sterkste been te gebruiken. Aangezien het merendeel van de bevolking rechts is, zou dus het rechterbeen het binnenbeen moeten zijn. Voor de studie zijn geen experimenten gedaan met linksom en rechtsom hollen. "Overigens rijden ze op de meeste raceautocircuits wel rechtsom", zegt Meijer, "en ook dit is waarschijnlijk een kwestie van conventie."
Ook bij schaatswedstrijden rijdt men tegen de klok in. Een schaatser die onder de naam 'poetser' een weblog bijhoudt of -hield, heeft geprobeerd voor dat verschijnsel een aantal verklaringen te vinden die in ieder geval iets meer tot de verbeelding spreken dan 'waarom zijn de bananen krom'.
 |
Hij citeert onder anderen Mevrouw prof.dr. M.
Kleibrink, sinds 1976 hoogleraar klassieke archeologie aan de Rijksuniversiteit Groningen en sinds 2003 met
emeritaat: "Schaatsen baseert haar richting op die in de atletiek. De atletiek baseert het linksom gaan op de richting waarin paard en paard-en-wagen wedstrijden gehouden werden. Dat komt weer door de gewoonte om in de oudheid de paarden op de rechter bil te brandmerken. Dan kon je dus zien welk paard het was als een paard de finish passeerde." |
| Ook citeert hij een wat minder klassieke, maar
wel lekker alledaagse verklaring die ooit gegeven werd door Jos de Koning, een bewegingswetenschapper van
de Vrije Universiteit die een autoriteit is op het gebied van de
schaatswetenschappen: "De eerste schaatswedstrijden werden gehouden in Engeland in het Fenn District. Die wedstrijden werden linksom gereden omdat de hardloopwedstrijden ook die richting kenden. Op zijn beurt is die richting bepaald doordat de eerste hardloopwedstrijden vanuit een pub georganiseerd werden: men liep om de pub heen. In verband met het verkeer was het dan het beste om linksom te gaan, zodat men geen wegen hoefde te kruisen." |
 |
Dus voor de baansporters onder onze lezers: denk onder het rennen eens na waarom je doet wat je doet, en als je een ander idee hebt, draag je steentje bij aan deze discussie!
 |
Geen wonder...
Op zeven-zeven-zeven, dus 7 juli 2007, werd de uitslag bekendgemaakt van een wereldwijde verkiezing van de zeven moderne wereldwonderen. De zeven antieke wereldwonderen omvatten onder andere de Kolossos van Rhodos, de Hangende Tuinen van Babylon en de Piramide van Cheops (dit laatste monument heeft als enige van de zeven de tand des tijds doorstaan). Wil je weten waar die antieke monumenten zich bevonden, ga dan naar de kaart van Google. |
Sinds het lijstje van 'de' zeven wereldwonderen gemaakt werd, zijn
mensen natuurlijk bezig geweest het te verbeteren of te actualiseren, want
wat heb je aan een wereldwonder dat er niet meer is. Zo organiseerde het
tijdschrift Quest in 2006 nog een verkiezing van de zeven moderne
wereldwonderen, waarbij in Nederland de Deltawerken als wonder werden
aangemerkt.
Sinds 2001 is er een organisatie actief die zich The
New7Wonders Foundation noemt en die op zijn website een pagina aanbiedt die je langs maar liefst 21
potentiële moderne wereldwonderen voert. Prominent bovenaan staat de
Akropolis in Athene, waar de campagne van New7Wonders op 5 juni 2006 van
start ging.
Nagelbijtend hebben alle filhellenen
(Griekenlandlovers) van de wereld de uitslag van 7-7-07 afgewacht en tot hun ongetwijfeld
diepe teleurstelling heeft de Akropolis het afgelegd tegen de Chinese
Muur, de Taj Mahal en, wat misschien nog wel het pijnlijkst is: het Colosseum in Rome...
Gelukkig zijn wij classici
en gymnasiasten dol op álles wat klassiek is en gunnen wij het Colosseum van harte zijn uitverkiezing tot modern
wereldwonder.
 |
Onder de bizarre inzendingen die de redactie
mocht ontvangen voor dit nummer slaat die van Jop toch wel alles.
Voor wie geïnteresseerd is in spatial sound zijn er mogelijkheden om
een wetenschappelijk uitstapje te maken naar de wereld van de
geluidstechniek, maar voor de anderen is dit alleen een grappig en
onschuldig experiment met je eigen hersenfuncties en daarna
eventueel ook die van anderen. Want na een dikke twee minuten zie je
hen gegarandeerd reageren... Zoek eerst een koptelefoon vanwege het stereo-effect en sluit hem aan op je computer. Zorg dat het geluid van je computer aan staat - niet te hard natuurlijk! |
Begeef je dan naar de website van putfile.com en wel naar de 'virtuele kapperszaak'. Je kunt de mp3 waar het om gaat ook direct downloaden. Ga er eens lekker voor zitten en geef je over aan een gezellig rondtutterende Amerikaanse kapper. Terwijl je wordt geknipt en geschoren ervaar je de mogelijkheden van de hedendaagse geluidstechniek en zie je weer eens hoe beïnvloedbaar je bent.
 |
Misschien ben jij een zoeker en geen gokker,
maar soms leidt een gokje doen toch tot enig plezier. Met dank aan Jop (goed bezig) de volgende tip: ga naar http://www.google.nl/, type in 'google cheese', klik op 'doe een gok' en zoom zo ver mogelijk in op de site die je krijgt. Slaat nergens op, maar toch even verrassend. |
|
VALE! |
|
Het volgende nummer verschijnt in september 2007. Bijdragen
blijven welkom! Stuur je idee liefst per e-mail*. Mocht je deze nieuwsbrief niet goed
ontvangen, lees dan de webversie op de RML website. Je vindt daar ook oudere nummers in
het archief. |